પાંખોનો અવાજ (The Sound Of Wings)
- બોની રોઝ દ્વારા
એક મિત્ર અને હું અવારનવાર એકબીજાને અરબી શબ્દો, "ઈશ્ક અલ્લાહ" કહીને અભિવાદન કરીએ છીએ. ઈશ્ક એ ઈશ્વર માટેનો પ્રખર પ્રેમ છે. પદાર્થમાં રહેલા આત્મા માટે અને આત્મામાં રહેલા પદાર્થ માટેનો દીવાનગી ભર્યો પ્રેમ. તે સુફી-દરવેશ-ચમત્કાર છે જે ઘૂમે છે અને કહે છે, ઈશ્ક અલ્લાહ માબુદ લિલ્લાહ, ઈશ્વર જ પ્રેમ છે, પ્રેમી છે અને પ્રિયતમ છે...
અમારી પોઇન્ટર-ડોગ્સ (શિકારી કૂતરીઓ), સારા અને બાર્ટી મારી સાથે પર્વતોમાં ફરે છે જ્યાં સારા 'ઈશ્ક'નો એક ખાસ અંદાજ લાવે છે. જ્યારે પણ તેને કોઈ પક્ષીનો અહેસાસ થાય છે, ત્યારે તે એક સંપૂર્ણ સ્થિતિમાં સ્થિર થઈ જાય છે. સમય થંભી જાય છે જ્યારે તે આગળ નમે છે, તેનો આગળનો પગ વળેલો હોય છે અને તેની ટૂંકી પૂંછડી સીધી ખેંચાયેલી હોય છે. તે ડોગ યોગા છે, જાણે નીચેની તરફ જોતા ભગવાન (ઈશ્વર), કારણ કે તે તેના નિર્ધારિત હેતુ સાથે એકતાનો દાવો કરે છે.
હું મારો શ્વાસ રોકી રાખું છું. પૃથ્વી તેનો શ્વાસ રોકી રાખે છે.
પછી સારાને એક પવિત્ર શિકારી બંદૂકનો અવાજ સંભળાય છે, જે ફક્ત કૂતરાઓની દુનિયામાં જ સંભળાય તેવો હોય છે. તે ઝાડીઓમાં જોરથી દોડે છે. વીસ રાખોડી તેતર પક્ષીઓ ઝાડીઓમાંથી પોતાની જાતને ઉપર ફેંકે છે (ઉડે છે), કોઈ ચીરપિંગ (કલરવ) નહીં, માત્ર પાંખોનો મક્કમ અવાજ જે જાણે કહે છે, "હું છું." હું પાંખોના એ અવાજને શ્વાસમાં લઉં છું અને કહું છું, "હું પણ છું, વહાલા તેતર—હું પણ છું." સારા તેતર પર ભસે છે અને પછી બાર્ટી અને મારી સાથે પોતાનો ઉત્સાહ વહેંચવા પર્વત પર પાછી દોડી આવે છે. હું કહું છું કે "તમે પણ પ્રિયતમ છો, મીઠા કૂતરાઓ." સાથે મળીને, અમે અમારી ઈશ્કના નશામાં ચૂર પદયાત્રા ચાલુ રાખીએ છીએ.
આ સુંદર કૃપા મેળવવા મેં એવું તો શું કર્યું હશે? આટલી સમજદાર કૂતરી કોણે બનાવી હશે? પક્ષીઓના ટોળાને એકસાથે ઉડવાની હિંમત કોણ આપે છે? હવા અને પાંખો મળીને હૃદયને સ્પર્શી જાય તેવો અવાજ કેવી રીતે બનાવે છે? આપણને આટલા આનંદમાં કોણ ડૂબાડે છે?
ઈશ્ક અલ્લાહ માબુદ લિલ્લાહ—ભગવાન જ પ્રેમ, પ્રેમી અને પ્રિયતમ છે.
આ ત્રણેય સ્વરૂપોને એકસાથે સાંભળવા એ કેવો લ્હાવો છે! આમાં કોઈ દલીલ કે વ્યાખ્યાની જરૂર નથી, બસ પાંખોના અવાજમાં ખોવાઈ જવાની જરૂર છે.
પ્રેમ, પ્રેમી અને પ્રિયતમ આપણને હંમેશા સાદ આપે છે. પણ શું આપણે સાંભળીશું? શું આપણે સાંભળી શકીશું?
પ્રેમની મદદથી, હું વધુ સારી રીતે સાંભળવાનો પ્રયત્ન કરીશ. હું મારા ઘરની બાજુમાં પ્રેક્ટિસ કરતા હાઈસ્કૂલના બેન્ડના સંગીતથી શરૂઆત કરીશ. ભલે તેમનું સંગીત ક્યારેક ઘોંઘાટ જેવું લાગે, પણ હું તેને પ્રેમ કરીશ. હું તેમના ડ્રમના તાલે નાચીશ. હું પ્રેમ પર વિશ્વાસ કરીશ કે તે બેસૂરા બેન્ડ સંગીતને એવા અવાજમાં બદલી નાખશે જ્યાં કિશોરો તેમના ક્લેરિનેટ અને સેક્સોફોનને કૃપાના અદ્રશ્ય ખૂણા તરફ તાકી રહ્યા હોય. સંગીત નહીં બદલાય, પણ 'પ્રેમ' મને બદલી નાખશે. પ્રિયતમ મારી સાંભળવાની રીત બદલી નાખશે અને ચીડને આશ્ચર્યમાં ફેરવી દેશે.
અભ્યાસ દ્વારા, આપણે શીખી શકીએ છીએ કે બધું જ પ્રેમ, પ્રેમી અને પ્રિયતમ છે. ભલે તે મોટું સંગીત હોય કે સામાન્ય બેન્ડ—બધું જ પાંખોના અવાજ જેવું પવિત્ર છે. બધું જ એ જ દિવ્ય પ્રેમ છે. દરેક વસ્તુ આપણને આપણા સાચા ઘર તરફ—એટલે કે પૃથ્વી પરના સ્વર્ગ તરફ પાછા બોલાવે છે.
મનન માટેના બીજ પ્રશ્નો :
આ વિચાર વિશે તમારું શું માનવું છે કે દરેક વસ્તુ - ભલે તે હાઈસ્કૂલના બેન્ડનો ઘોંઘાટ હોય કે રોજિંદી નાની-મોટી મુશ્કેલીઓ - તે ખરેખર "આપણને ઘરે બોલાવતો એક દિવ્ય આનંદ" હોઈ શકે છે, જો આપણે તેને અલગ રીતે સાંભળી શકીએ તો?
શું તમે તમારી એવી કોઈ વ્યક્તિગત ઘટના કે પ્રસંગ વર્ણવી શકો છો જ્યારે તમે આ પ્રકારના પરિવર્તનનો અનુભવ કર્યો હોય, જ્યારે કોઈ સામાન્ય અથવા હેરાન કરનારી બાબત અચાનક "પાંખોના અવાજ" જેવી સુંદર બની ગઈ હોય અને તમને એવું લાગ્યું હોય કે ભગવાન પોતે તમને પ્રેમથી બોલાવી રહ્યા છે?
તમારા રોજિંદા જીવનના ઘોંઘાટ વચ્ચે 'પ્રેમ, પ્રેમી અને પ્રિયતમ' ને સાંભળવાનો અભ્યાસ કરવામાં તમને કઈ બાબત મદદ કરે છે?
Seed Questions for Reflection
What do you make of the idea that everything - even the raucous high school band or daily annoyances - might be "intoxicated rapture calling us home," if only we could hear it differently? Can you share a personal story of a moment when you experienced that kind of shift, when something ordinary or even irritating suddenly revealed itself as "the sound of wings," as part of the beloved singing to you? What helps you practice listening for love, lover, and beloved in the dissonance of your everyday life?