ગેઇલ બોસ (Gayle Boss)
લખાયેલા શબ્દો અસ્તિત્વમાં આવ્યા તેના ઘણો સમય પહેલાં, પ્રાણીઓ અને આખી કુદરતી સૃષ્ટિ અસ્તિત્વમાં હતી. સૃષ્ટિ એ આપણને મળેલો સૌથી પ્રારંભિક પવિત્ર ગ્રંથ છે. ધર્મગ્રંથોની જેમ, કુદરતી જગત પણ અર્થનું એક અનંત બ્રહ્માંડ આપણી સમક્ષ ખોલી આપે છે.
પ્રાચીન જ્ઞાનના સાધકોએ આપણને પવિત્ર ગ્રંથો વાંચવાની એક રીત આપી હતી જેને 'લેક્ટિયો ડિવિના' (lectio divina - આધ્યાત્મિક વાંચન) કહેવામાં આવે છે. આ એક એવી પદ્ધતિ છે જે લખાણની સમૃદ્ધિ અને વાચકના ગૌરવ બંનેનું સન્માન કરે છે. વાંચતી કે સાંભળતી વખતે, આપણે બસ એટલું જ પૂછવાનું હોય છે કે, મારું ધ્યાન શેના તરફ ખેંચાય છે? કોઈ પણ બે વ્યક્તિનું ધ્યાન એક સરખી રીતે આકર્ષાતું નથી.
ત્યારબાદ, જો આપણે આપણું ધ્યાન ખેંચનારા એ ભાગને આપણી સંપૂર્ણ જાગૃતિ આપીએ, જો આપણે પોતાની જાતને અથવા એકબીજાને જણાવીએ કે લખાણની કઈ બાબતે આપણને વિચારતા કરી મૂક્યા, અને તેના વિશે આશ્ચર્ય કરીએ, તો કંઈક રહસ્યમય ઘટે છે. એક દરવાજો ખુલે છે. આપણને લખાણની દુનિયા અને આપણા પોતાના અનુભવોની દુનિયાને જોડતો એક માર્ગ દેખાય છે; આપણને એ માર્ગ પર આગળ વધવા માટેનું એક પ્રોત્સાહન અથવા કોઈ અવાજ સંભળાય છે.
કુદરતી જગતનો આ પવિત્ર ગ્રંથ તેના દરવાજા — જે આપણી નજર સામે જ છુપાયેલા છે — એવા દરેક વ્યક્તિ માટે ખોલી દે છે જે તેને જાગ્રત હૃદયથી "વાંચે" છે. વારંવાર એવું બને છે કે આપણી આસપાસના જીવોમાંથી કોઈ એક જીવ આપણા અશાંત મનને શાંત કરવા કોઈ સંદેશ લઈને આવે છે. આગિયો, જળમરઘી (loon), ચકલી (chickadee) કે વનબિલાડું (raccoon) — આમાંથી કોઈ પણ આપણા માટે જરૂરી હોય તેવા શિક્ષક બની શકે છે.
મારું ધ્યાન શેના તરફ ખેંચાય છે? પ્રાણીઓની વાર્તાઓ વાંચતી વખતે માત્ર આટલું જ પૂછો. તમારા પોતાના અને અન્યોના પ્રતિભાવોમાં તમને કદાચ એક દરવાજો ખુલતો દેખાશે — મોટે ભાગે એવો દરવાજો જેની તમે શોધમાં હતા એવું તમને પોતાને પણ ખબર નહોતી. અને એ દરવાજામાંથી એક માર્ગ, અને એ માર્ગ પર આગળ વધતાં, એક નવી શરૂઆતની ઝાંખી દેખાશે.
મનન માટેના બીજ પ્રશ્નો :
આ કુદરતી જગતમાં આપણું ધ્યાન ખેંચતી કોઈ નાની બાબતને આપણી સંપૂર્ણ જાગૃતિ આપવાથી અર્થ અને આમંત્રણનો દરવાજો ખુલે છે, આ વિચાર સાથે તમે કેવી રીતે સહમત છો?
શું તમે તમારા જીવનનો એવો કોઈ અનુભવ વર્ણવી શકો છો જ્યારે તમારા આસપાસના જીવોમાંથી કોઈ એક જીવ — કદાચ એક આગિયો, પક્ષી કે અન્ય કોઈ પ્રાણી — તમારા અશાંત મન માટે કોઈ સંદેશ લઈને આવ્યું હોય, અને તમને ક્ષણભર રોકીને કંઈક એવું સમજાવ્યું હોય જે તમારે સાંભળવાની જરૂર હતી?
કુદરતી જગતને જાગ્રત હૃદયથી વાંચવામાં, નજર સામે છુપાયેલા દરવાજાઓને ઓળખવામાં અને તેમાંથી પસાર થવાના આમંત્રણનો અનુભવ કરવા માટે વર્તમાન ક્ષણમાં રહેવામાં તમને શું મદદ કરે છે?
Gayles Boss is an author who shines light on the human-animal bond. She writes, "I’ve found it true, what the thirteenth-century mystic Meister Eckhart said: 'God is equally near in all creatures.'"
How do you relate to the notion that giving an attention-getting bit in our natural world our best awareness opens a door of meaning and invitation? Can you share a personal story of a time when one of your "creature-kin"-perhaps a firefly, a bird, or another animal-came with a word for your unsettled self, stopping you in your tracks with something you needed to hear? What helps you read the natural world with an attentive heart, staying present enough to notice which doors are hidden in plain sight and feel the nudge inviting you through them?